Thứ Tư, 13 tháng 7, 2016

CẦN CÂU HAY CON CÁ



Brasil và Venezuela là hai nước Mỹ Latin anh em núi liền núi sông liền sông. Hai đất nước đã sản sinh ra hai vị anh hùng dân tộc đó là bác Lula và chú Hugo. Chú Hugo đoản mệnh, đi gặp các cụ Các Mác, Lê Nin hơi sớm, còn bác Lula đã hết nhiệm kỳ, đang phấp phỏng chờ ngày nhập kho. Cũng không sao, không có bác Lula, người kế tục là cô Dilma răng hô, mới đây bị đình chỉ chức vụ Tổng thống; còn sau chú Hugo là anh Maduro, xuất thân từ Tài xế lái xe bus.
Bác Lula không phải vừa, bác là một trong những sáng lập viên của khối BRIC (chữ Bi cho Brasil), sau có South Africa theo đuôi nên thành BRICS, nhằm đối trọng với khối các nước phát triển. Ai cũng biết rằng BRICS bây giờ chỉ còn cái danh hão vì các nước BRICS thiếu liên kết và gặp nhiều khó khăn không vượt qua được.
Bác Lula đã từng trở thành người hùng, đúng hơn bác là anh hùng của 40 triệu người nghèo Brasil (trong tổng dân số 200 triệu của quốc gia này) với thành tích xóa đói giảm nghèo. Brasil không chỉ là đất nước của Vua bóng đá Pele mà rất giàu tài nguyên khoáng sản và các nông sản thô. Khi được giá, Brasil có nhiều tiền để chia cho dân nghèo và vì thế đã xóa nghèo một cách ngoạn mục.
Chú Hugo cũng gớm lắm, Venezuela nhiều dầu lửa quá, tiền đông như quân Nguyên, chú không chỉ vung vãi trong nước và còn viện trợ không hoàn lại cho bác Phidel, chú Raul, tiến lên trở thành ngọn cờ đầu của Châu Mỹ Latin, chống chủ nghĩa đế quốc.
Chú bác Lula và Hugo đều có thiên hướng cánh tả và Chủ nghĩa xã hội nhưng không hẳn giống nhau như hai giọt nước. Trong khi Hugo hung hăng con bọ xít, chống Mỹ kịch liệt thì Lula uyển chuyển hơn, thậm chí còn có thể coi là thân Mỹ.
Hai đệ tự chân truyền là cô Dilma và anh Maduro (giống nhau chữ “ma”) đều đang rơi vào tình cảnh dở khóc dở cười vì hiện đang bị phe đối lập trong nước đòi phế truất. Mở ngoặc nói thêm về duyên nợ của cô Dilma với anh Trọng nhà ta. Cô mời anh sang chơi, được nửa đường đến Cuba anh em, mới báo bận không tiếp và hoãn chuyến đi, rất chi là bất lịch sự.
Làm sao Dilma và Maduro đến nông nỗi này ? Trước đây Nhà nước Brasil và Venezuela lắm tiền, người dân theo voi hít bã mía, sống tạm ổn. Bây giờ tiền hết, không xin và vay ai được, dân khổ quá, họ làm loạn, có thế thôi.
Tui hổng dám làm con dân của bác, chú, cô, anh nên tui nói khách quan, tội này là của Lula và Hugo. Bác và chú thích đuôi to (vĩ đại) nên đã tạo ra cơ chế bao cấp xin cho, cứ tưởng cho thật nhiều là mọi người phải biết công ơn trời biển. Nếu đủ tuổi chắc bác và chú dám làm “cha già dân tộc” lắm.
Brasil và Venezuela là hai nước giàu tài nguyên thiên nhiên, lúc được giá, số tiền thạng dư và dự trữ cao. Thế nhưng giá cả là do giới tài phiệt và đâu cơ quốc tế chi phối, nằm ngoài sự phán đoán và điều khiển của chính phủ các nước này. Người ta bơm giá lên trời được thì cũng có thể cho nó rớt xuống đất nếu muốn. Tiền phát cho dân nghèo cũng giống như đói được nắm xôi, người Việt gọi là “Triết lý thằng Bờm”, nhưng chỉ giải quyết được chốc lát.
Vấn đề là làm sao tạo được guồng máy sản xuất dịch vụ, công ăn việc làm, có năng suất lao động, hiệu quả sử dụng vốn (hệ số ICOR) cao. Việc này không dễ, không nhanh, không phải 1-2 cá nhân Tổng thống hay 1-2 nhiệm kỳ mà xong được. Nói một cách hình ảnh, đừng cho người dân con cá mà hãy cho họ cái cần câu. Hãy xem, tất cả các nước OECD đều phải qua con đường  này mới trở nên giàu có, thịnh vượng.
Hai đứa trẻ trong truyện ngắn “Hai đứa trẻ” của Thạch Lam suốt ngày ngồi trước cửa ngóng đoàn xe lửa chạy qua. Đường sắt Việt Nam hoàn thành năm 1939, hồi đó được coi là biểu tượng của văn minh và những điều lãng mạn. Hai đứa trẻ mải mê ngắm nhìn đoàn tàu, chắc hẳn chúng tưởng tượng ra nhiều điều mới mẻ, về những con người lạ lẫm trên đoàn tàu, về những vùng đất xa xôi đoàn tàu đã đi và sẽ đến. Khi đoàn tàu đi qua, hai đứa trẻ trở về với thực tại, tiếp tục cởi chuồng, đói ăn và bị cha mẹ đánh, mắng.
Nhà báo Bửu Long làm một ẩn dụ thú vị khi so sánh đoàn xe lửa với Euro, World Cup, Olympic. Người dân các nước nghèo luôn háo hức với các sự kiện này, nó là biểu tượng của những gì tốt đẹp. Còn một tháng nữa, Brasil sẽ tổ chức Đại hội Olympic. Ráng lên, sau tháng 8 rồi sẽ tính tiếp…

Lương Văn Quang

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

Mời bạn nhận xét