Thứ Hai, 18 tháng 7, 2016

KHÁT VỌNG DÂN CHỦ TỰ DO



Cách đây khoảng mươi năm, tụi mình rỗi hơi quá, ngồi tranh cãi với nhau rằng dân chủ tốt hơn hay độc tài tốt hơn. Anh bạn đồng nghiệp quả quyết rằng, độc tài không hẳn là hoàn hảo nhưng cái lợi nhiều hơn, giữ cho chính trị ổn định, kinh tế phát triển. Mình trong vai ủng hộ dân chủ thì lại cho rằng dù thế nào thì dân chủ vẫn hơn. 

Dân chủ là một khái niệm để phân biệt với quân chủ. Cái khác biệt của hai loại hình này rất rõ ràng: trong quân chủ, mọi thứ đều của Vua và bộ máy cai trị, mọi ý tưởng quản trị xã hội đều từ bên trên dội xuống và bên dưới phải có bổn phận tuân theo; còn với dân chủ thì cuộc sống là của mọi người và đúng hay sai thì người dân vẫn có quyền quyết định những điều hệ trọng nhất của xã hội hay đất nước.

Ông ngoại mình là người có đầu óc phong kiến, ông thường bảo, tất cả là của Vua. Hồi mình lên 10, mình hỏi ông nhà ông cháu mình đang ở là của Vua hay của ông. Ông bảo, nhà này của Vua, nhờ hồng phúc của Vua mà cả nhà mình có cái mà ở. Ông mình là thần tượng của mình, mình không bao giờ cho rằng ông sai, nhưng rõ rằng quan điểm phong kiến không còn phù hợp với thời đại ngày nay.
Trong chuyện Hồng Lâu mộng, các A hoàn trong phủ có thể bị Tây Môn Khánh giết bất kỳ lúc nào mà đại gia này không phải chịu tội gì trước pháp luật. Đội khi, Tây Môn Khánh gọi một em ra để thỏa mãn sinh lý và các A hoàn các đều phải chấp nhận. Các A hoàn đều chu cấp ăn, mặc, ở khá đầy đủ, nhưng có thể cho rằng họ chưa có quyền làm người.

Một con chim kiểng trong lồng, được ăn uống đầy đủ để là hình ảnh của một kiếp sống thiếu tự do. Chim trong lồng không thể sướng như một con chim được tung cánh bay trên bầu trời, mặc dù trong nhiều trường hợp rơi vào tình cảnh khốn khó thiếu đồ ăn.

Ngoan ngoãn chấp nhận bị nhốt trong chuồng để đánh đổi sự nhàn hạ và ngập ngụa đồ ăn thức uống là điều được coi là tốt đẹp đối với một con lợn chẳng hạn nhưng đó không thể là mong muốn của con người. Sự khác biệt giữa người và súc vật là con người cần có tự do. Tự do quý hơn ăn ngon mặc đẹp và tất cả những nhu cầu nào khác ! 

Vừa rồi, người dân nước Anh đã bỏ phiếu với đa số ủng hộ Brexit, đưa nước Anh ra khỏi EU. Nhiều nhà bình luận cho đó là sai lầm, kể cả như vậy, người dân Anh không thể oán hận Thủ tướng Cameron hay bất kỳ ai. Brexit có cái hay, cái dở, cái hay là làm người dân hài lòng vì họ được thực thi quyền dân chủ. Đây là điểm cộng tối hậu nhất, có ảnh hưởng lấn át tất cả những điều mà người ta cho rằng không tốt trong vấn đề Brexit. 

Cho rằng, có một bộ phận ưu tú, trí tuệ siêu phàm trong xã hội, họ có quyền áp đặt ý kiến của họ lên người khác thì mọi chuyện mới tốt đẹp. Điều này có thể đúng trước đây, còn bây giờ, trong thời đại thông tin bùng nổ, những người dân bình thường cũng có đủ nhận thức và có khả năng lao động thực tiễn để bảm đảm cho cuộc sống của bản thân, gia đình và xa hơn là toàn xã hội.

Nếu cho rằng độc tài là ổn định thì đó là thứ ổn định bệnh hoạn, tạm thời và chắn chắn sẽ đến lúc quả bom nổ chậm nổ tung, gây là những hậu quả vô cùng tàn khốc. Tự do có thể gây hỗn loạn hay không ? Có thể là như thế trong một khoảng thời gian nào đó nào đó nhưng nó sẽ tự va chạm tương tác và điều chỉnh. Tự do là điều kiện tiên quyết để mỗi con người phát huy tất cả những phẩm chất tiềm ẩn: độc lập suy nghĩ, sáng tạo, đam mê, lạc quan. 

Dân chủ mang lại tự do và những điều tốt đẹp khác: bình đẳng, khoan dung, bác ái và mơ ước cao quý nhất của con người: hạnh phúc.

Lương Văn Quang

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

Mời bạn nhận xét