Không lời

 

Việt Nam - quê hương ngạo nghễ

 Việt Nam - quê hương ngạo nghễ (kỳ 1)

Sau bẩy năm rưỡi, mình vừa có chuyến đi Việt Nam. Với ngần ấy thời gian thì có rất nhiều thứ để cảm xúc dâng trào.

Tròn một tuần từ chủ nhật đến chủ nhật, mình và bà xã đi VietJet. Tiền nào của nấy, giá mềm nhưng phải chuyển tiếp ở Sài Gòn và chuyến quốc nội thì rất dễ trễ giờ. Khổ thân người bạn đi đón phải chờ đến nửa đêm.

Đi ngắn quá, tụi mình xác định lần này ưu tiên cho người nhà, đi thăm các chú, cô, dì, toàn ở tuổi u90 hay u100 rồi.

Tụi mình đi thăm mộ bố mẹ mình trong ngày đầu tiên, được gặp ông bà ngoại các cháu ba lần, trong đó có 2 bữa ăn.

Ngày giỗ bố mẹ mình cách nhau hai tuần. Lúc đầu định làm hai buổi cho từng bên nội ngoại nhưng rồi mấy anh em quyết định làm chung một buổi cho đông vui. Có mấy anh em họ sau hai ba chục năm mới gặp lại.

Chuyển đi ngắn ngủi mà tụi mình còn kịp hai lần đến bệnh viện. Một lần dự đám tang, lần kia thăm chú bị đột quỵ.

Là chú họ nhưng về tình cảm thì cũng như chú ruột, vì bố mẹ chú ấy mất sớm, chú ở với bà nội mình là bác ruột từ nhỏ.

Cũng may đột quỵ lần đầu nên không quá nặng và do chú từng đi bộ đội hơn chục niên nên nay mới được nằm trong bệnh viện quân đội 354.

Tụi mình cũng có một chuyến đi xa là đi Hải Phòng, nơi mình từng lưu trú trong 6 tháng vào cuối thập niên 1980s.

Một tuần vừa lạ vừa quen. Bà xã mình về thường xuyên thì đỡ, còn mình bùi ngùi với biết bao kỷ niệm.

Mình đã chứng kiến cô mình đang vật vã với những năm tháng cuối cùng của cuộc đời. 90 tròn, cô ở tình trạng nằm liệt giường, vẫn nhận ra cháu Quang nhưng nói chuyện thì bị lẫn hết rồi.

Như đã nói ở trên, mình giấu bạn bè chuyến về nước lần này nhưng vẫn không thể giữ kín hoàn toàn. Thế là lại có một bữa giao lưu với lớp học đại học.

Chẳng biết nói gì hơn là cám ơn tất cả anh em bạn bè đã đón tiếp vợ chồng mình quá sức nồng hậu làm tụi mình rất cảm động. Điều mình sẽ phải làm là thu xếp thời gian để về Việt Nam nhiều hơn, theo dự kiến là cuối 2028.

Việt Nam - quê hương ngạo nghễ (kỳ 2)

Đợt về Việt Nam lần này, mình suốt ngày được nghe bàn tán về hai chủ đề "nóng bỏng", đó là dỡ nhà Hà Nội và cấm xuất cảnh vì nợ thuế. Có bạn còn hỏi, bao năm không về sao tự dưng lại chọn cái lúc nước sôi lửa bỏng thế này.

Mình cười, vì có buôn bán gì đâu mà nợ với nần. Thực ra nếu nợ thuế thì nước nào cũng cấm xuất cảnh chứ không riêng Việt Nam, nhằm tránh thất thu thuế. Có điều phải tính trị giá bao nhiêu và thời gian nợ bao lâu.

Như bên Úc, nếu nợ dây dưa và bất hợp tác thì không được nhưng lại có cơ chế trả chậm, trả nhiều đợt cho các khoản nợ, trong đó có nợ thuế.

Dỡ nhà cũng là chuyện "tất yếu" nếu so sánh mật độ dân cư của Hà Nội với các thành phố khác. Dân số Hà Nội gấp đôi Sydney trong khi diện tích chỉ bằng phần ba phần tư. TBTCT Tô Lâm từng nói cần dành thêm khoảng trống cho công viên và các khu công cộng.

Giá như trước đây đừng xây dựng lộn xộn, lổn nhổn, các loại chiều cao thì nay đỡ phải đập. Lỡ rồi, biết làm sao?

Đến đây không thể không xót thương cho các nạn nhân mất nhà và cấm bay. Chẳng qua là sự va chạm của Cái chung và Cái riêng. Vì mục đích chung cao, xa của cộng đồng thì nhiều cá nhân đã phải chịu thiệt thòi.

May mà tụi mình không dính hai thảm cảnh đó nhưng cũng không tránh được nạn tắc đường. Theo quan sát, mình thấy quá nhiều taxi, chắc chắn là một lý do quan trọng làm đường Hà Nội cứng ngắc.

Vì không có số điện thoại trong nước nên tụi mình thường nhờ lễ tân khách sạn gọi taxi. Hôm đó thấy một dãy taxi các thương hiệu đậu dọc phố Cầu Gỗ của khách sạn, mình mới ra bắt trực tiếp. Họ hô giá hai trăm rưởi, thấy lắc đầu hạ luôn xuống hai trăm. Mình bảo trăm rưởi mà cậu lại không chịu, "gặp gà rồi tha sao được".

Mình quay lại khách sạn thì đặt xe hết có tám chục, chờ mất 2-3 phút. Tụi mình vẫn loanh quanh với giá 40000-80000, thấy rẻ quá nên mình thường cho thêm các em.

Nếu giảm bớt lượng taxi, thời gian chờ tăng lên 4-6 phút cũng không tệ, mọi người đều vui. Lái xe có giá chạy khá hơn, đỡ tắc đường thì rút ngắn thời gian, ví dụ đáng lẽ 60 phút thì chỉ còn 45-50 phút.

Ngoài taxi, những người tham gia giao thông khác đều hướng lợi vì đường sá thông thoáng hơn.

Nghĩ đi rồi nghĩ lại, bây giờ là giai đoạn taxi điện tràn ra để "xanh hóa" môi trường trong khi xe xăng chưa rút lui.

Nói vậy thôi, kẹt xe là vấn nạn không của riêng ai. Như Thái Lan có dân số chỉ bằng 2/3 Việt Nam, cầu đường 3-4 tầng từ lâu mà có giải quyết được kẹt xe đâu.

Trong một tuần, mình tranh thủ ăn được nhiều món khoái khẩu: mít, na, hồng trứng, hồng ngâm, trứng vịt lộn, gà tần ngải cứu và kem ốc quế ở quán Thủy Tạ bên Bờ Hồ.

Hồi xưa Thủy Tạ nổi tiếng với món "kem cốc". Khi chưa có "ốc" làm bằng quế và ly nhựa thì người Hà Nội ăn kem bằng "cốc" để phân biệt với kem que.

Hồi lớp 1, mình phải đi học xa nhà một cây rưỡi nên hôm nào bắt được cái xe bò thì mừng lắm, đỡ được một đoạn đi bộ. Bây giờ không còn xe bò nhưng vẫn còn xích lô.

Lại nhớ ca sĩ ngày xưa rất nghèo nên vẫn đi hát bằng xích lô , tránh phải đi xe đạp.

Ngày cuối mình và bà xã đi bộ vòng quanh hồ Hoàn Kiếm. Chỉ chiêm ngưỡng các loại cây cổ thụ ngả bóng xuống mặt hồ là đã thấy sướng.

Mình chôm bức ảnh này bên fb anh bạn. Ý tưởng rùa ngậm gươm cũng hay đấy chứ?

Việt Nam - quê hương ngạo nghễ (kỳ 3)

Sau chuyến về quê, mấy người bạn kêu mình kể chuyện Việt Nam, nhất là trong cục diện chính trị mới bên Mỹ. Mình xin kể thế này:

Ngày xưa, Tôn Ngộ Không bị thiên binh thiên tướng là Nhị Lang Thần truy đuổi.

Ngộ Không biến thành chim, Nhị Lang Thần biến thành chim săn mồi. Ngộ Không biến thành cá, Nhị Lang Thần biến thành chim bói cá.

Bị gắt gao quá, Ngộ Không nghĩ ra một kế: biến thành một ngôi miếu thổ địa để ẩn náu. Chàng biến miệng thành cửa miếu, răng thành cánh cửa, lưỡi thành tượng Bồ Tát, mắt thành cửa sổ.

Nhưng có một vấn đề, cái đuôi khỉ không biến mất được. Ngộ Không đành dựng nó phía sau ngôi miếu, giả làm một cây cột cờ.

Nhị Lang Thần vừa nhìn thấy liền bật cười: "Ta đã thấy nhiều ngôi miếu, nhưng chưa bao giờ thấy ngôi miếu nào lại dựng cột cờ ở phía sau cả! ".

Ngộ Không nghe thấy vậy thì hoảng hốt, vội vàng nhảy ra và tiếp tục chạy trốn.

Ờ đây, con người hay đất nước đều có điểm yếu. Chúng ta cần tìm ra để khắc phục thì mới có thế tiến lên thăng bằng và thần tốc được.

Cái đuôi khỉ, hay gót chân Achilles của ta là công nghệ, đúng như Đại biểu Quốc Hội Nguyễn Minh Tuấn mới phát biểu cách đây mấy hôm.

Trong chuyến đi bẩy ngày, mỗi ngày tụi mình làm 3-4 cuốc taxi, tổng cộng trên hai chục cuốc. Vì lâu không về, mình tranh thủ cơ hội quý báu để trò chuyện với các em lái xe, đa số nam giới, có cả nữ.

Mình cũng từng nói chuyện với cánh tài xế ở nhiều nước nhưng phải nói các em nhà mình thú vị hơn. Mình kinh ngạc với sự hiểu biết và kiến thức, nghe nói đa số các em đều có bằng đại học.

Ngoài ra, mình cũng được trò chuyện với em trai cắt tóc, mấy em gái bán cà phê. Cứ bảo Việt Nam không có thông tin đa chiều nhưng các bạn đều rất hiểu mọi chuyện, có điều có chịu nói ra hay không mà thôi.

Nay thì chính trường Mỹ đã thay đổi theo hướng phe Dân chủ đã kiểm soát được cả Thượng lẫn Hạ viện. Tuy nhiên, Quốc Hội Mỹ thường tập trung vào các vấn đề đối nội, Tổng thống vẫn có đặc quyền về đối ngoại.

Tổng thống còn có quyền phủ quyết các nghị quyết của Quốc Hội, và điều hành chính phủ thông qua các sắc lệnh. Ông cũng được ra mệnh lệnh quân sự mà không cần thông qua Quốc Hội.

Cái vướng là khi đụng chạm đến ngân sách. Với ngân sách quốc phòng lên đến 1500 tỉ USD/ năm, đủ cho các cuộc chiến nhỏ và cục bộ. Nếu vì mục tiêu "giải phóng" Iran chẳng hạn, rõ ràng cần các khoản kinh phí bổ sung phải được Quốc Hội thông qua.

Chính vì thế, sau khi đảng Cộng hòa của tổng thống mất đa số ở hai viện Quốc Hội thì giá xăng dầu hạ giảm vì mọi người nghĩ rằng Mỹ khó leo thang chiến tranh ở Iran.

Tương tự, chiến tranh thương mại với Trung Quốc cũng có chiều hướng hạ nhiệt vì thực tế lúc này ông Trump rất khó lao vào một cuộc chiến lớn.

Điều này ảnh hưởng không hay đến Việt Nam, khi mà đất nước phía Nam của Trung Quốc là một địa điểm thoái vốn quan trọng của Mỹ và đồng minh từ phương Bắc. Tuy nhiên, nếu chúng ta có công nghệ thì không lo phải phụ thuộc vào nhưng diễn biến bên ngoài.

Tỉ lệ người có bằng tiến sĩ ở Việt Nam không thua kém gì các nước tiên tiến trên thế giới nên có "vô lý" không khi cho rằng trình độ khoa học công nghệ nước nhà còn yếu?

Có một sự thật là TBTCT Tô Lâm đã cất công đi Mỹ, Châu Âu, Úc, Nhật và ở đâu ông cũng dành thời gian tiếp xúc với trí thức kiều bào mà không dấu diếm mục đích chiêu hiền đãi sĩ.

Sau năm 1954, đất nước bị chia cắt nhưng đã có rất nhiều trí thức từ Pháp, Mỹ, Nhật... về nước và được trọng dụng.

Ở miền Nam, có thể kể đến Nguyễn Xuân Oánh làm đến phó thủ tướng, Trần Văn Đỗ giữ chức Bộ trưởng Ngoại giao, Vũ Quốc Thúc cho Thống đốc Ngân hàng...

Ở ngoài Bắc, Trần Đại Nghĩa làm Thứ trưởng Công nghiệp, Lê Văn Thiêm- Viện trưởng Toán học.

Dưới thời Hồ Chí Minh, cơ chế khá thoáng, tạo điều kiện cho các Việt Kiều hồi hương phát huy khả năng và nhiều phó thủ tướng, bộ trưởng không phải đảng viên.

Người Việt ở nước ngoài bây giờ đông hơn trước rất nhiều. Đối với mình, bà con người Việt nào đạt mức lương $1 triệu/ năm trở lên là siêu cao thủ rồi. Những người đó là vô số.

Úc chưa có tỉ phú như Mỹ nhưng trăm triệu phú là nhiều. Bên cạnh đó các Nghị sĩ, Dân biểu, Thị trường, Nghị viên lên đến hàng trăm người chứ không ít.

Có điều để các tầng lớp này hồi hương phục vụ đất nước như trước đây là khó. Mức đãi ngộ hàng triệu đô/ năm là khoảng cách quá xa so với mặt bằng trong nước.

Hồi sống ở Dubai, mình biết các tập đoàn lớn thu phục các chuyên gia bằng cách ngoài tiền lương còn có chế độ nhà ở, xe cộ, con gái họ cũng được miễn phí ở các trường quốc tế.

Một vấn đề nữa, vận động các tài năng Việt kiều thông qua các Hội trí thức là không phù hợp. Những quý vị đó không có thời gian hội hè vô bổ.

Quy tụ các tài năng Việt ở khắp nơi trên thế giới đang cho quê hương ngạo nghễ là cách Tôn Ngộ Không có thể phát huy hết phép thần thông biến hóa trong kỷ nguyên vươn mình.

Hướng đi nào cho Kinh tế nước Úc?

 

Thật ra mình không dám “overthinking” như vậy mà vì có một ông bạn già mới từ Việt Nam qua đã chất vấn mình, với tư cách là một công dân Úc, rằng: tại sao thuế má của Úc cao quá. Úc sống nhờ vào khai thác khoáng sản bán, giống như các nước vùng Vịnh dựa vào dầu mỏ, vậy nên học tập các nước này để thuế ít thôi, nếu không cầy cuốc bao nhiều vào thuế hết, chẳng được cái mẹ gì?

Nhờ vào sự “gợi ý” này mà mình đã tìm hiểu hai vấn đề, là có phải thuế của Úc cao và có phải kinh tế Úc chỉ có khoáng sản?

Có hai loại thuế chính, thuế dánh vào cá nhân và thuế đánh vào doanh nghiệp.Thuế cá nhân của Úc tối đa là 45%, khi mức thu nhập trên 190,000 AUD/năm, với các mức lũy kế thấp hơn cho thu nhập thấp hơn, mức 0% cho ngưỡng $18200. So sánh với các nước châu Âu ở mức 45-55% và các tiểu bang bên Mỹ 37-50% thì mức thuế của Úc là không cao.

Về thuế doanh nghiệp, của Úc là 25-30%, được tránh song trùng với thuế cá nhân; trong khi Châu Âu khá chênh lệch thấp như Ireland chỉ có 12.5% cao tại đến Đức 30%; Mỹ 21-30% tùy theo tiểu bang, bị thuế song trùng. Như vậy thuế của Úc cũng đâu có cao.

Tuy nhiên nếu so sánh với các nước vùng Vịnh thì khác, mức thuế cá nhân của UAE và một số nước vùng Vịnh chỉ có 0%. Thậm chỉ thuế doanh nghiệp cũng 0%, ngoại trừ các trường hợp đặc biệt. Tuy nhiên ở đây có thuế môn bài nhưng cũng có thể hiểu là khá nhẹ.

Có điều nếu hiểu Úc sống dựa vào khai khoáng “giống như” các nước Trung đông là không đúng.

Sau cơn sốt vàng vào thế kỷ 19, vào đầu thế kỳ 20, thậm chí Úc còn cấm xuất khẩu khoáng sản và lênh cấm chỉ được bãi bỏ vào năm 1960. Vào thời gian này, ngành hầm mỏ của Úc chỉ chiếm 2-3% GDP và Úc sống chủ yếu nhờ vào nông nghiệp (len, lúa mì...) và sản xuất công nghiệp.

Mọi người quên rằng Úc là nước công nghiệp tiên tiến từ lâu, với các ngành luyện kim, cơ khí, hóa chất...đều phát triển cao. Thương hiệu xe hơi Holden và nhiều nhãn khác đã có gần 150 năm với 100% đầu máy và linh kiện nội địa.

Khi kinh tế Nhật Bản bùng nổ, nhu cầu quặng sắt tăng cao, Úc bãi bỏ lệnh cấm xuất khẩu khoáng sản và ngành hàm mỏ Úc cũng trỗi dậy. Tỉ trọng ngành khai khoáng đóng góp vào GDP tăng dần lên, với các sản phẩm chính là quặng sắt, vàng, đồng, than đá, khí tự nhiên, uranium, bauxite, lithium...

Tiếp theo, với nhu cầu không chỉ từ Nhật mà Trung Quốc, Ấn Độ các nước Đông Nam Á cũng tăng vọt, khiến cho ngành khai khoáng của Úc đã lên đến 13-14% GDP, 65% trị giá xuất khẩu trong những năm gần đây. Nhưng con số này vẫn là “muỗi” so với các nước vùng Vịnh, khi mà trị giá xuất khẩu dầu khí lên đến trên 90% (không kể tạm nhập tái xuất) và trên 80% GDP.

Câu hỏi quan trọng hơn là hướng đi nào cho kinh tế Úc trong thời gian tới?

Mình nghe hơi nồi trõ thì thấy trong kỳ nguyên AI (SI) vấn đề data hud là rất quan trọng và Úc đang được đánh giá là trung tâm dữ liệu lớn thứ ba thế giới, chỉ sau Mỹ và Trung Quốc.

Úc được coi là thỏa mãn được các điều kiện chiến lược cho việc này, bao gồm:

- An ninh dữ liệu: nhờ vào môi trường pháp lý minh bạch và hệ thống bảo vệ

- Tiềm năng năng lượng: dữ liệu và AI tiêu tốn năng lượng khổng lồ và Úc có ưu thế về năng lượng mặt trời và năng lượng gió

- Hệ thống cáp quang mạnh với 17 tuyến kết nối

- Không gian khả thi với đất đai mênh mông.

Úc đang đứng trước cơ hội vươn mình, tận dụng tiềm năng năng lượng, đất đai trong nền kinh tế số, sẽ thu hút những nguồn vốn khổng lồ từ các đại gia công nghệ.

Trong bối cảnh giá cả leo thang, tội phạm bùng phát, như ở Melbourne, kinh tế Úc đang bị dự báo ảm đạm, ít nhất là trong ngắn hạn thì tin tức về trung tâm dữ liệu là "tin vui trong giờ tuyệt vọng".

Mình thì cho rằng thu thuế cá nhân chiếm tới 48% ngân sách liên bang là quá lớn và chi tài trợ an sinh xã hội và y tế trên 50% ngân sách liên bang là quá nhiều.

Con tàu Manchester City liệu có chết chìm?

 

Trận bão tố vi phạm tài chính trị giá 900 triệu bảng đang nhấn chìm con tàu mang tên Manchester city.

Sau 8 năm điều tra thì 1 ủy ban độc lập đã đưa ra kết luận Man city đã vi phạm 114 trong tổng số 115 cáo buộc. Ngay sau đó, Man city đã đưa đơn kháng cáo tuy nhiên mọi người hiểu rằng sau quá trình điều tra chặt chẽ và lâu dài như vậy thì cái chuyện kháng cáo sẽ rất khó thành công.

Dự kiến việc kháng cáo sẽ diễn ra trong vòng 12 tuần sau đó 1 quyết định kỷ luật của ban tổ chức Premier League sẽ công bố. Tuy nhiên cũng có nguồn tin cho rằng quyết định kỷ luật có thể đưa ra sớm hơn nhằm xoa dịu cơn phẫn nộ của những antifan đang sục sôi đòi trừng phạt đội bóng này.

Những hình phạt được nhắc đến bao gồm tước bỏ các danh hiệu vô địch, đưa đội xuống hạng, phạt tiền, cấm chuyển nhượng, trừ điểm... Dù vậy, chúng ta cũng nên nhìn nhận một vấn đề bao giờ bao giờ cũng có hai mặt cái được và cái mất.

Nhìn góc độ khác, khi tỉ phú Sheikh Mansour mua Manchester city vào năm 2008 thì đây chỉ là một đội bóng mới lên hạng nhưng với tiền tỉ đổ vào thì Manchester city đã lột xác trở thành 1 thế lực hùng mạnh với 8 chức vô địch nước Anh, 1 lần vô địch Champions League châu âu và nhiều giải thưởng khác.

Không chỉ những đóng góp về mặt bóng đá hay thể thao thì việc đầu tư vào Man city đã mang 1 diện mạo mới mẻ cho thành phố Manchester thời thủ tướng đương nhiệm Burnham đã làm thị trường trong 9 năm, khi mà nửa xanh thành Manchester đã lấn lướt nửa đỏ của Man Utd.

Lãnh đạo Các tiểu vương quốc ở Ả Rập thống nhất (UAE) đứng đầu là tổng thống Mohammed bin Zayed, có 2 phó tổng thống là Mohammed bin Saeed và chính Mansour bin Zayed. Điều thú vị ở đây, Mansour là 1 trong 17 anh em trai của Mohammed bin Zayed, là em cùng mẹ nên rất thân thiết, đồng thời cũng là con rể của Mohamed bin Saaed, cho nên tỉ phú này là một người đàn ông đầy quyền lực.

Xử lý Manchester city không chỉ có ý nghĩa đơn thuần về mặt thể thao hay đầu tư kinh doanh mà còn có ý nghĩa chính trị, liên quan đến mối quan hệ hữu nghị truyền thống giữa Anh Quốc và cựu thuộc địa UAE.

Câu hỏi đặt ra là tại sao Manchester City lại vi phạm nghiêm trọng luật công bằng tài chính như vậy? Hai ông Mohammed từng du học ở Anh, Mansour từng du học Mỹ và với đẳng cấp như vậy, họ không hề muốn làm sai. Mình sống với người Ả Rập lâu năm thì mình biết tính cách của họ khá cẩu thả, thường "coi trời bằng vung" và có lẽ các đệ của Mansour đã làm những chuyện vụng về tai hại. Mới đây, có thông tin rằng Sheikh Mansour có thể bán đi đội Man city.

Bây giờ thì quá trình kháng cáo đang diễn ra trong kịch bản khả quan nhất thì Man city sẽ được giảm 1 nửa tội tức là không phải 114 tội danh mà chỉ còn 57 tội danh. Cũng thật dễ dãi, mỗi tội danh chỉ bị trừ 1 điểm (cách đây 2 năm Everton vi phạm 4 tội danh mà bị trừ 8 điểm) thì Manchester city đã sẽ bị trừ 57 điểm. Số điểm này cũng đồng nghĩa với việc là Manchester city sẽ phải xuống hạng vì trong những mùa bóng gần đây Manchester city giành được khoảng 85 cho đến 90 điểm, nếu trừ đi 57 điểm thì không đủ điểm để trụ hạng. Hơn nữa, khi giải đấu mới được 5 vòng, nếu bị đì vậy thì Man city không còn động lực để chơi 33 trận còn lại, sẽ thất thu lớn.

Một vấn đề nữa là nếu trước bỏ 8 danh hiệu vô địch của Manchester city thì đây là vụ Lật sử lớn nhất của bóng đá thế giới.

Trước đây đội Marseille của Pháp và đội Juventus của Ý cũng chỉ bị tước 1 danh hiệu vô địch mà thôi. Với việc xóa bỏ 8 danh hiệu nó sẽ là chuyện rứt dây động rừng kinh khủng dẫn đến những vụ kiện cáo đòi bồi thường kéo dài trong nhiều năm. Và nếu phạt tiền tương ứng với mức vi phạm thì số tiền này sẽ cực kỳ lớn và có thể làm cho Manchester city phá sản. Vừa xuống hạng, vừa phá sản thì đó là cái cách hoàn hảo để giết chết một thế lực bóng đá lớn và đồng thời hủy hoại giải túc cầu hấp dẫn nhất hành tinh là Premier League.

Điều khôn ngoan làm là làm sao tìm ra giải pháp hình phạt đủ sức răn đe nhưng vẫn giữ được giải đấu và đội bóng. Một số người đã bàn tới đó là chia nhỏ hình phạt ra trong nhiều năm, nó cũng hợp lý ở chỗ Manchester city đã vi phạm luật trong nhiều năm thì hình phạt của nó cũng nên diễn ra trong 1 số năm. Ví dụ với 57 điểm bị trừ có thể chia ra 3 năm mỗi năm trừ 19 điểm, nếu hình phạt không được giảm mà vẫn giữ 114 điểm thì cũng trừ 19 điểm mỗi năm và kéo dài trong 6 năm, cộng thêm lệnh cấm chuyển nhượng kéo dài từ 3 đến 6 năm.

Với số điểm 19 thì Manchester city sẽ không còn khả năng cạnh tranh chức vô địch và không cần phải tước danh hiệu làm gì nhưng Manchester city vẫn còn nguyên cơ hội cạnh tranh các vị trí trong top 5 để đủ điều kiện dự Chamoin league nghĩa là vẫn có nguồn thu để duy trì cho một đội bóng hàng đầu.

Mọi người thấy sao về hình phạt dành cho Manchester city?